 |  |
 
 |
|
GO lelystad Geschiedenis
De historie van Flevoland
De historie van Flevoland gaat al ver terug. Zo'n 6500 jaar geleden woonden er in dit gebied, op hoge zandruggen, mensen in nederzettingen. Bij het dorp Swifterbant in Oostelijk Flevoland zijn zelfs de oudste skeletten van heel West-Europa gevonden. De naam Flevo werd bedacht door Romeinse geschiedschrijvers, die de Noordelijke Rijnmond daarmee aanduidden, die zich tot een meer verbreedde. Door het grote verschil tussen eb en vloed werden steeds grotere stukken land overspoeld. Tegen het eind van de 13e eeuw ontstond daar de veel grotere Zuiderzee. Veel land en dorpen verdwenen onder water, slechts enkele terpen staken nog boven het water uit. De bewoners van Urk en de eilandterpen Emmeloord en Ens, later bekend onder de naam Schokland, voerden een zware strijd tegen de beukende zee. Maar Schokland zakte steeds verder de diepte in en werd alsmaar kleiner, waardoor de bewoners halverwege de 19e eeuw de eilandterpen moesten verlaten. De Zuiderzee was in de Gouden Eeuw een belangrijke handelsroute voor de befaamde VOC-schepen én een inkomstenbron voor vissers, maar ook een gevaarlijke binnenzee vol ondieptes en verraderlijke stromingen, waardoor veel schepen hier zijn vergaan.
Omdat zware stormen en overstromingen veel vernielingen aanrichtten, lanceerde Henric Stevin in de 17e eeuw een plan om 'het geweld en vergif van de Noordzee te verdrijven'. Na 1850 volgden verschillende nieuwe voorstellen met als inzet een eind maken aan de verraderlijke Zuiderzee. In 1918 werd het plan van dr. Ir. Cornelis Lely om de Zuiderzee af te sluiten en gedeeltelijk in te polderen een feit. De jongste provincie van Nederland zou van een woeste binnenzee veranderen in het platte polderland. De voormalige eilanden Urk en Schokland werden onderdeel van het vaste land.
Nederland verwierf wereldfaam met deze drooglegging- het poldermodel ten voete uit.
Waar eerst de Zuiderzee en later het IJsselmeer lag, is na de inpoldering een heel nieuw landschap gecreëerd van kaarsrechte wegen, moderne steden en dorpen op gelijke afstand van elkaar. Zelfs de natuur is volgens plan opgezet: de bossen en natuurparken waren vooral bedoeld als recreatiegebied voor de mens. Inmiddels redt de natuur zichzelf. De jonge aanplant is uitgegroeid tot uitgestrekte, volwassen bosgebieden en aan de westkant hebben de Oostvaardersplassen zich ontwikkeld tot een vogelreservaat van ongekende rijkdom. In het uitgestrekte Natuurpark Lelystad lijkt het alsof alle wilde dieren in de vrije natuur leven. Wie door het gebied wandelt of fietst, zal ogen tekort komen, zoveel is er te zien. Door deze verrassende verscheidenheid aan natuur, zou je niet zeggen dat de polders nog maar zo kort geleden zijn drooggelegd.
Het onstaan van Lelystad
Na de Tweede Wereldoorlog verscheen Lelystad op de kaarten van het IJsselmeergebied.De heer Takes verrichtte een studie voor voor bevolking binnen de drooggelegde Zuiderzeepolders en kwam tot de conclusie dat er een stad nodig was naast de reeds geplande dorpen (Emmeloord, Dronten en het toekomstige Zeewolde). De heer Takes had een visie over een nieuw stuk Nederland, inclusief een ingepolderde Markerwaard. Het idee was dat Flevoland de 12e provincie zou worden en dat Lelystad de hoofstad hiervan zou worden.
In 1951 arriveerden de eerste bewoners op het toenmalig werkeiland Lelystad-Haven. Lelystad-Haven werd, na jarenlange isolatie, tijdens de groei van Lelystad bij deze stad opgenomen.
Zelfs nu nog kunt u de eerste gebouwen uit deze begintijd aanschouwen. Jong als de stad Lelystad is heeft het toch een aantal monumenten in de vorm van de houten huisjes en barakken. In sommige van deze houten huisjes wonen nog de mensen die het prille begin hebben meegemaakt.
In de naast gelegen oude barakken zijn inmiddels een café en jeugdherberg gevestigd. Het voormalige werkeiland ademt nog steeds de sfeer uit van de vijftiger jaren. Aan de andere zijde van de sluis staat het gemaal Wortman. Deze sluis is op aanvraag te bezoeken.
De polder rondom het werkeiland viel droog toen de dijk van Oostelijk Flevoland was gesloten. Pas toen werd er begonnen met het maken van plannen voor Lelystad. Het idee was toen nog om een stad te creëren met een minimum van 100.000 inwoners. Inmiddels is de ambitie voor het aantal inwoners teruggebracht 80.000 inwoners.
Op 9 maart 1966 begon de woningbouw en zo'n anderhalf jaar op 28 september 1967, werden de eerste sleutels van de eerste woningen in Lelystad uitgereikt. De eerste Lelystedelingen waren het toen pas getrouwde echtpaar H.W.J. van der Bedum-Mulder, welke een huis gingen bewonen aan de Middelgronden in de Zuiderzeebuurt. Hun eerste buren werden de ambtenaren van de polderdiensten, de bouwers, personeel van de aannemers, politie-ambtenaren, de postbode en enkele winkeliers. Een aantal huizen werd ingericht als kantoor voor een bank, postkantoor en dergelijke. Uniek in de plannen was ook het fietspadennet, welke een belangrijk onderdeel zijn voor het verkeerssysteem in Lelystad. Lelystad laat als een van de weinige steden zijn bromfietsers op de autosnelweg binnen de stad rijden en in principe niet op de fietspaden. Dit heeft geleid tot een minder aantal verkeersslachtoffers in deze categorie dan in andere steden.
Winkelcentra
Eind 1967 werd het eerste deel van het winkelcentrum Het Lelycentre geopend.Dit centrum is gelegen aan de Zuiderzeebuurt, daar waar de eerste woningen gebouwd waren. Het deel bestond uit 18 winkels. Dit centrum moest later wijken als hoofdwinkelcentrum voor het stadswinkelcentrum De Gordiaan, welke grootster opgezet zou worden. De winkeliers van het Lelycentre hebben zich hiertegen verzet, omdat zij vonden dat het Lelycentre meer recht had als hoofdwinkelcentrum. Helaas voor de middenstanders in het Lelycentre, maar De Gordiaan is inmiddels het hoofdwinkelcentrum met daarin allerlei winkels waar voor elk wat wils te koop is. Naast de winkels is er voldoende mogelijkheid om lekker te eten in een van de goede restaurants. Ook vind u in dit centrum het stadstheater, een bioscoop en talloze gezellige cafe's.
Terugkijken
Als men nu terugkijkt op de beginjaren van Lelystad in vergelijking met nu, kun je je haast niet meer voorstellen dat Lelystad eens een kale vlakte is geweest. Niets herinnert aan de zandvlakte van voor 1966. Lelystad biedt inmiddels een rijk scala aan sociaal, maatschappelijke, culturele en sportieve voorzieningen. Voorzieningen die passen bij een jonge dynamische stad. Het is nu een grote stad met een eigen ziekenhuis, groot politiebureau, brandweerkazerne en heeft nu zelfs een penitentiaire inrichting.
Things-to-do-stad
Daarnaast is Lelystad een stad waar meer dan genoeg te doen is. Naast de mooie natuur waaronder de Oostvaardersplassen en het Natuurpark Lelystad, is een bezoekje aan de vele musea, de Batavia-Werf of OutLetShopping Batavia-Stad de moeite meer dan waard. In Lelystad vind u tevens vier jachthavens, meerdere kampeertereinnen, een jeugdherberg en het prachtige hotel Mercure, gelegen in het stadscentrum.
In het nabij gelegen vissersdorp Urk kan men een kijkje nemen in de aloude vissershistorie. En in de 'nieuwe' stad Almere kunt u de moderne en unieke architectuurprojecten bewonderen. De meeste nieuwbouwwijken in deze, maar ook in andere Flevolandse gemeentes, zijn een lust voor het oog. In Biddinghuizen is het alom bekende en leuke attractiepark Six Flags Holland gelegen, waar u met gemak een hele dag kunt doorbrengen.
Kortom: in Flevoland is er historie en toekomst, voor elk wat wils & van alles voor jong en oud.
(voor meer informatie; zie bezienswaardigheden)
Evenementen
In Lelystad worden het gehele jaar door diverse evenementen georganiseerd, waarvan de jaarlijkse Oltimerdag en het Seabottom Jazzfestival nationale bekendheid genieten.
Ook in de overige dorpen en steden van Flevoland is er altijd wat te doen, zo organiseert Almere jaarlijks de Triathlon en is Dronten bekend om haar Meerpaaldagen.
GOlelystad.nl
|
|
|
|
